Jarosław Jan Szarek
Biografia
Jarosław Jan Szarek urodził się 9 stycznia 1963 roku w Czechowicach-Dziedzicach. W latach 1981 współpracował z lokalną Solidarnością w Czechowicach-Dziedzicach, a podczas stanu wojennego zajmował się dystrybucją i drukiem wydawnictw drugiego obiegu. W drugiej połowie lat 80. był współpracownikiem Bielskiego Komitetu Oporu Społecznego, gdzie zajmował się drukiem i inicjował wydawanie periodyku Solidarni.
W 1991 ukończył studia historyczne na Wydziale Filozoficzno-Historycznym UJ, a doktorat z nauk humanistycznych w zakresie historii uzyskał na Wydziale Historii i Dziedzictwa Kulturowego Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie w 2011 na podstawie pracy Działalność Służby Bezpieczeństwa wobec młodzieży akademickiej Krakowa w latach 1970–1980, przygotowanej pod kierunkiem Ryszarda Terleckiego. Recenzentami byli ks. Jan Szczepaniak i Andrzej Nowak.
W latach 1992–1997 pracował w dzienniku Czas Krakowski, publikował także w Gazecie Polskiej, Nowym Państwie, Gościu Niedzielnym, Dzienniku Polskim i Naszym Dzienniku. Wszedł w skład redakcji tygodników Źródło i Arcana. Od 1998 do 1999 był redaktorem naczelnym Kroniki XX wieku: Polska i świat. W 2000 został zatrudniony w oddziale krakowskim IPN, gdzie był m.in. współautorem serii Z archiwów bezpieki – nieznane karty PRL (2006–2010) oraz serii książek dla dzieci Kocham Polskę (2007–2016). W latach 2009–2012 był członkiem rady programowej Radia Kraków; odszedł z niej w geście protestu przeciwko nieprzyznaniu miejsca na multipleksie dla Telewizji Trwam.
18 lipca 2016 Kolegium IPN rekomendowało jego kandydaturę na stanowisko prezesa Instytutu Pamięci Narodowej. 21 lipca 2016 Sejm, stosunkiem głosów 256 za, 166 przeciw i 13 wstrzymujących, wybrał go na prezesa IPN. Jego rekomendacji sprzeciwiali się działacze Platformy Obywatelskiej. Tego samego dnia Senat wyraził zgodę na ten wybór. 22 lipca 2016 Jarosław Szarek złożył przed Sejmem ślubowanie, obejmując urząd prezesa IPN. Zakończył pełnienie funkcji 23 lipca 2021 w związku z zaprzysiężeniem Karola Nawrockiego na jego następcę. Od 1 października 2023 dyrektor Muzeum Armii Krajowej w Krakowie.
Wypowiedzi, krytyka i opinie. Kontrowersje i krytykę wywołały liczne wypowiedzi jako dyrektora IPN. W wypowiedziach poruszał różne kwestie historyczne, co spotkało się z szeroką dyskusją w środowisku historyków i publicystów.